Ekonomist Alaattin Aktaş, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerini inceleyerek Türkiye’deki genç işsizlik sorununu ve “ev genci” kavramını derinlemesine ele aldı. Aktaş, ekonomideki büyüme ve başarı iddialarına karşı 15-34 yaş aralığındaki her 100 gençten 28’inin eğitimde veya istihdamda olmadığını vurguladı. Hükümetin ihracat artışı, üretim hamleleri ve enerji keşifleri konusundaki olumlu söylemlerine atıfta bulunarak, “Karadeniz’den doğalgaz, Gabar’dan petrol fışkırıyor, enflasyon düşüyor; varsayın ki her şey harika. Peki, 15-34 yaş grubundaki her 100 gencin 28’inin boşta olmasının anlamı ne?” diyerek mevcut durumun ciddiyetine dikkat çekti.
**Kronik Sorun: Değişmeyen İşsizlik Oranı**
Aktaş, TÜİK verilerine dayanarak son altı yılın ilk çeyrek sonuçlarını inceledi ve “ne eğitimde ne istihdamda” olan genç nüfus oranının yıllardır pek değişmediğini belirtti. Verilere göre, 15-34 yaş grubundaki gençlerin yaklaşık yüzde 30’u uzun süredir işsiz. 2021-2026 yılları arasında bu oran en düşük yüzde 26,6, en yüksek ise yüzde 30,9 seviyelerini gördü. 2026’nın ilk çeyreğinde ise yüzde 28,2 olarak kaydedildi.
**Yaş Grubu Büyüdükçe İşsizlik Artıyor**
15-34 yaş grubundaki 24 milyon genç, üç alt gruba ayrılarak analiz edildi. 15-24 yaş arasındaki 11,4 milyon gencin yüzde 23,6’sına denk gelen 2,7 milyonu işsiz. 25-29 yaş grubundaki 6,4 milyon gençten yüzde 31,9’u (2 milyon kişi) ne okuyor ne de çalışıyor. 30-34 yaş grubundaki 6,2 milyon gençte ise bu oran yüzde 33’e çıkarak 2 milyon kişinin ne eğitimde ne de istihdamda olduğunu gösteriyor.
**Kadınlarda İşsizlik Oranı: Her 10 Kadından 4’ü Boşta**
Kadınlar arasındaki işsizlik oranının genel durumu daha da vahim. 15-34 yaş grubundaki her 100 erkekten 17’si işsizken, bu oran kadınlarda 40’a çıkıyor. Bu yaş grubundaki 11,8 milyon kadından 4,7 milyonu, yani her 10 kadından 4’ü ne eğitim alıyor ne de bir işe katılabiliyor.
**Üniversite Mezunları Arasında İşsizlik Sorunu**
Eğitim durumuna göre yapılan analizde en çarpıcı sonuç, üniversite mezunlarından geldi. TÜİK’in 15-24 yaş grubu verilerine göre, “ne eğitimde ne istihdamda” olma oranı en yüksek düzeyde üniversite mezunlarında görülüyor. 2026’nın ilk çeyreği itibarıyla üniversite mezunu olan ve yaşı 24’ü aşmamış 1,1 milyon gencin yüzde 32,5’i, yani 369 bini işsiz. Bu grup içinde 94 bin erkek, 274 bin kadın bulunuyor; bu da kadınların iş bulma konusunda ne denli zorluk yaşadığını gözler önüne seriyor.
Gençlerin işsizlik sorununa çözüm üretilmesi ve mevcut durumu açıklayıcı bir şekilde anlatılması gerektiği her zamankinden daha fazla önem taşıyor.
